Ondanks dat het kabinet-Schoof verschillende verduurzamingsplannen heeft teruggedraaid, lijkt de Nederlandse woningmarkt toch op koers om de klimaatdoelen van 2030 te halen. Banken en onderzoekers wijzen op nieuwbouw, subsidies, dalend energieverbruik en de bereidheid van huiseigenaren om zelf te investeren. Uitdagingen blijven, maar de vooruitzichten zijn positief.
Het kabinet-Schoof heeft de afgelopen maanden verschillende plannen voor verduurzaming teruggedraaid. Zo komt er geen verplichting meer om bij vervanging van een cv-ketel een hybride warmtepomp te installeren, en ook de salderingsregeling voor zonnepanelen wordt volledig afgeschaft. Toch denken banken en onderzoekers dat de woningmarkt de klimaatdoelen voor 2030 nog steeds kan halen. Dat blijkt onder andere uit een analyse van ABN AMRO (Change.inc).
In Europees verband is afgesproken dat nieuwe woningen vanaf 2030 emissievrij gebouwd moeten worden. Daarnaast moeten 2,5 miljoen bestaande woningen verbeterd worden naar energielabel C of beter. Dat betekent dat ongeveer 1 miljoen huurwoningen en 1,5 miljoen koopwoningen binnen vijf jaar fors verduurzaamd moeten worden.
Vier redenen voor optimisme
ABN AMRO ziet verschillende ontwikkelingen waardoor de kans groot is dat de woningmarkt deze doelen kan halen:
Veel nieuwe woningen worden tegenwoordig standaard gasloos gebouwd en zijn uitgerust met goede isolatie, zonnepanelen en vaak ook een warmtepomp. Voor elke oudere, slecht geïsoleerde woning die plaatsmaakt voor nieuwbouw, verbetert het gemiddelde energielabel van de woningvoorraad automatisch.
Er bestaan nog steeds landelijke subsidies voor isolatie, warmtepompen en andere maatregelen via de ISDE-regeling. Ook het Nationaal Warmtefonds biedt huiseigenaren de mogelijkheid om tegen gunstige voorwaarden te lenen voor verduurzaming (Rijksoverheid). Hoewel de vergoedingen in de toekomst wat lager worden, blijven ze een belangrijke prikkel voor huishoudens die willen investeren.
Veel mensen nemen uit eigen motivatie al stappen, bijvoorbeeld omdat ze hun energierekening willen verlagen of meer comfort in huis willen. Denk aan het isoleren van de spouwmuur, het plaatsen van zonnepanelen of het installeren van een warmtepomp. De afgelopen jaren zijn de prijzen van deze producten bovendien gedaald en is het aanbod toegenomen, waardoor verduurzamen steeds toegankelijker wordt.
Sinds 2020 is het energieverbruik in Nederlandse huishoudens met meer dan 7 procent gedaald, meldt ABN AMRO. Dat komt door betere apparaten, zuiniger verlichting en gedragsverandering, maar ook door de toename van energiebesparende maatregelen. Als deze trend zich doorzet, is het doel van 16 procent minder primair energiegebruik in 2030 haalbaar (ABN AMRO).
Dat betekent niet dat er geen obstakels zijn. Gemeenten hebben nog altijd te maken met tekorten aan mensen en middelen om verduurzamingsprojecten uit te voeren. Ook de bouwsector kampt met stijgende kosten en personeelstekorten. Daarnaast kan het terugschroeven van landelijke verplichtingen de snelheid van de verduurzaming drukken.
Ondanks deze knelpunten blijft de verwachting dat Nederland in 2030 toch grotendeels aan de Europese doelen voldoet. Nieuwe bouwprojecten, huiseigenaren die zelf aan de slag gaan en blijvende subsidieregelingen zorgen samen voor voldoende beweging. Of zoals een analist van ABN AMRO het stelt: “De woningmarkt laat zien dat de verduurzaming niet alleen afhankelijk is van beleid, maar ook van markt en maatschappij.”
Praktische tips voor huiseigenaren
Voor wie zijn woning wil verduurzamen richting 2030 zijn er enkele concrete stappen die direct effect kunnen hebben:
Wil je vragen stellen of reageren op dit verhaal, of je eigen ervaring delen als vakman of consument? Mail dan naar info@topvakmannen.nl.